فاجعه آبی در راه سقز/ رهاسازی قریب الوقوع میلیونها متر مکعب از آب سدچراغ ویس سقز در ساعات آتی به بهانه تامین آب استانهای همجوار
در حالی در سالهای اخیر بخش عظیمی از کشاورزی سقز و چندین شهر و دهها روستای این شهرستان با مشکل جدی کمبود آب روبرو هستند و شرایط مناسبی برای جبران کمبود آب به واسطه کاهش نزولات آسمانی وجود ندارد که در تصمیمی غیرکارشناسی قرار است طی ساعات آتی بخش عظیمی از آب سد چراغ ویس سقز رهاسازی شود.
به گزارش ده نگی شار:
در سالیان اخیر عوامل متعددی همچون تغییرات اقلیمی ، مدیریت نادرست منابع آب ، رشد جمعیت و شهرنشینی، توسعه ناپایدار کشاورزی و تخریب منابع طبیعی و زیستمحیطی موجب ایجاد بحران آب در ایران و به تبع آن استان کردستان شده است.
در سالیان گذشته و تا قبل از اسفند سال ۹۶ آب شرب شهر سقز از سد شهید کاظمی که آب آن از این شهرستان تامین میشد و مدیریت آن برعهده آذربایجان غربی بود تامین میشد و همواره بحث و جدلهایی در رابطه با حقآبه شهرستان سقز بوجود می آمد و بازنده همیشه در این جنگ سقز بود.
اما پس از سال ۹۶ آب شهر سقز از سدچراغ ویس که به گفته بسیاری از کارشناسان یکی از بهترین و فنی ترین سدهای کشور است وظیفه تامین آب سقز را برعهده گرفت که از مجموع ۸۶ میلیون متر مکعب توان آبگیری ، سد چراغ ویس قابلیت ذخیره ۷۰ درصد کامل را دارا می باشد.
حال در شرایطی که در سالهای اخیر و به واسطه کاهش شدید نزولات آسمانی و بروز خشکسالی و در کنار آن ضعف مدیریتی در کنترل و مدیریت منابع آب ، بخش عظیمی از کشاورزی سقز و چندین شهر و دهها روستای این شهرستان با مشکل جدی کمبود آب روبرو شده که در تصمیمی غیرکارشناسی قرار است طی ساعات آتی حجم زیادی از آب سد چراغ ویس سقز رهاسازی شود.
طبق اخبار رسیده به ده نگی شار از منابعی موثق ، طی ابلاغی از سوی مجموعه وزارت نیرو که هفته گذشته صادر شده ، دستوررهاسازی ۲۰ میلیون متر مکعب ( ۲۰ میلیارد لیتر) ( و در درخواستی جدید ۲۵ میلیون متر مکعب )از آب سد چراغ ویس سقزصادر و به احتمال فراوان این امر در ساعات آتی صورت خواهد پذیرفت.
این درحالی است که طبق آمار موثق ،ذخیره آب کنونی سد چراغ ویس قریب به ۶۰ میلیون مترمکعب است که با توجه به جانمایی دریچه های تخلیه تعبیه شده در دیواره سد، بدلیل پایین آمدن تراز و شرایط انتقال به تصفیه خانه و احتمال هواگیری ، امکان تخلیه ۳۰ میلیون متر مکعب از آب سد وجود ندارد ، با این تفاسیر در حال حاضر ۳۰ میلیون متر مکعب در سد چراغ ویس قابلیت برداشت دارد که با توجه به دستور فعلی و در صورت رهاسازی آب سد چراغ ویس به میزان ۲۰ یا ۲۵ میلیون متر مکعب ، کمتر از ۱۰ میلیون متر مکعب آب در این سد قابل برداشت خواهد بود.
حال با توجه به مصرف تقریبی ماهیانه شهر سقز به میزان ۱ میلیون ۶۰۰ هزار مترمکعب ( بجز نشتی های موجود در سد و خط انتقال آب به تصفیه خانه ) و انتقال آب از سد چراغ ویس به شهرستان بانه ( به میزان تقریبی ۱ میلیون متر مکعب در ماه ) که قرار است از روزهای آتی و به محض اتمام خط انتقال آب صورت پذیرد ، عملا سدچراغ ویس برای کمتر از ۱۰۰ روز ذخیره برای تامین آب شرب این دو شهر خواهد داشت.(هرچند طیق گفته کارشناسان در شرایطی خاص و بهره گیری از پمپهای قوی امکان انتقال آب از مخزن ۳۰ میلیون متر مکعبی حجم مرده آب امکان پذیر است اما بدلیل نبود این تجهیزات عملا این حجم از آب غیر قابل استفاده خواهد بود).
طبق بررسی های بعمل آمده و نظرات کارشناسان متخصص خارج شدن یکباره این حجم از آب در طول ۷ روز( زمان اعلام شده جهت رهاسازی ) موجب آسیب جدی و تخریب دیواره سد خواهد شد و احتمال شکسته شدن آن دور از ذهن نخواهد بود.سدی که فقط ایجاد دیواره آن و زیرسازی ( بجز لوله گذاری و تملک زمینهای اطراف سد و تصفیه خانه خط انتقال آب آن ) و ۲۲ سال زمان نزدیک به ۵همت ( ۵ هزار میلیارد تومان) هزینه خواهد داشت ، چگونه گرفتار تصمیمات غیرکارشناسی مسئولین خواهد شد.
مشخص نیست اینگونه تصمیمات غیر کارشناسی که در سالیان اخیر و به بهانه احیای دریاچه ارومیه و رهاسازی گاه و بی گاه آب سدها مسبوق به سابقه و صدالبته شکست خورده بوده چرا مجددا در دستور کار مدیران قرار گرفته و به جای چاره جویی و حل مشکل از ریشه همچون وجود هزاران چاه غیر مجاز در مسیر انتقال از مبدا تا مقصد و جلوگیری از کشت های پر مصرف به ساده ترین راه که رهاسازی آب سدهاست روی آورده اند.
انتظار میرود مدیران شهرستانی و استانی با توجه به شرایط آب و هوایی و خشکساله های اخیر و …. وضعیت شهرستان سقز را همچون سایر شهرهای مدنظرشان در اولویت قرار داده و مانع این کار شوند.
